Login
Facebook Twitter LinkedIn Share

Raak-gezegd-of-geschreven
   "Vaagheid is het masker van de leugen"

     

Van Vadertje staat tot Moedertje kloek

Categorie: Blogs 2015 Gepubliceerd: zaterdag 19 september 2015
Facebook Twitter LinkedIn Share

Moeder kloekMen heeft er twee professoren bijgehaald (een man én een vrouw natuurlijk, in deze tijden van gelijkheid moet dat zo). En zij bevestigen het: er is wel degelijk een verschil, van kindsbeen af, tussen jongens en meisjes. Schrikbarend nieuws toch? Gelukkig wordt dit onthutsende nieuws ook wat gerelativeerd: we mogen niet in veralgemeningen vallen. Maar volgens de profs is de meest vrouwelijke jongen toch nog altijd minder vrouwelijk dan de meest mannelijke vrouw (en omgekeerd). Jongens zitten competitiever in elkaar, zoeken de grenzen op, en denken "hoe kan ik je aan". Meisjes zitten meer in het groepsdenken, zijn "inschikkelijker" binnen de grenzen en denken "vind je me leuk".

Nog volgens de professoren focust het onderwijs vandaag vooral op die vrouwelijke kenmerken. Voeg daar nog eens het tragere rijpingsproces van jongens bij, en je weet dat gemengde scholen in feite een slechte zaak zijn voor de ontwikkeling van jongens. In vraag stellen dan maar, die gemengde scholen? Nee hoor. Het taboe verbiedt dat, zeker in tijden van algemene waarheden als inclusiviteit en M-decreet.

Het is een voorbeeld van de kritiekloosheid, de vrucht van een algemeen taboedenken, dat een steeds groter probleem wordt. Niet alleen zijn er nog nooit zoveel taboes geweest als vandaag, bovendien zijn die zaken die we allemaal “moeten” correct vinden vaak ingegeven door een risicoloze en inschikkelijke houding. Als al onze kinderen inderdaad, zoals de professoren suggereren, worden opgevoed om zo te leven, zal het er bovendien niet op beteren. En zal “vadertje staat” steeds verder evolueren naar een “moeder-kloek staat” die ons niet enkel tegen onveiligheid moet beschermen, maar ook tegen alle “onheil” dat ons zou kunnen overkomen. Voor elk risico een mitigerend regeltje. De staat zal ons wel uitleggen hoe we gezond, veilig, leuk, en allemaal gezellig samen door het leven moeten gaan. Uitleggen, en meer en meer ook … opleggen.

Wat dit laatste betreft kan ik eenieder het boek "de vierde revolutie" aanraden. Het schetst hoe we van een "nachtwakerstaat" stilaan overgestapt zijn naar een staat die niet alleen onze veiligheid moet waarborgen, die niet alleen onze welvaart moet spreiden en hem zo voor iedereen bereikbaar moet maken, maar die stilaan ook ons geluk moet verzekeren. Als dan bovendien iedereen hetzelfde moet denken over wat geluk is, zijn we eindelijk beland in de Utopia, een maatschappij waar een anonieme staat de geborgenheid en het geluk moet opleveren op een totaal risicoloze manier. Dan heeft Moeder Kloek eindelijk Vadertje staat vervangen.

Willen we dat echt? Zoals de kikker niet voelt dat hij gaat ontploffen als het water traag genoeg opwarmt, zo beseffen ook wij niet hoe weinig zelfbeschikking en vrijheid we in deze overbeschermende staat nog hebben. Financieel is dat makkelijk te duiden: meer dan 50% van ons inkomen wordt afgeroomd, om vervolgens de overige 50% te besteden aan producten waar we vooreerst bij elke aankoop nog eens bijna een kwart BTW op betalen (dit onder veronderstelling dat er niet nog eens extra taks op zit). En als we daarna nog wat spaargeld of vermogen (oei, het woord alleen al…) over houden, moeten we ook daarvan een consistent deel afgeven aan diezelfde staat als (en alleen maar omdat) we sterven. Zelfs als dat vermogen rechtstreeks van de ouders naar de kinderen gaat. Om u de geestestoestand (of geestesziekte) van onze maatschappij helemaal duidelijk te maken: zelfs in die omstandigheden zijn er nog verantwoordelijke politici die pleiten voor meer belastingen…

Maar vergis je niet: de vrijheidsberoving gaat verder dan het louter financiële. In elk aspect van ons leven en gedrag worden we beknot. Het meest treffende voorbeeld is allicht het verkeer. Snelheidsbeperkingen, origineel bedoeld om de veiligheid te bevorderen, worden zo bepaald dat ze meer irriterend dan beveiligend werken, alcoholgrenzen worden zo laag gezet dat sommigen de grens met nultolerantie (een modern woord voor intolerantie) nog nauwelijks inzien en ook rij-examens worden meer en meer als melkkoe voor de staat dan als echte testen op veilig rijden gebruikt. Maar er is meer. Suiker gaan we bannen, want we moeten allemaal gezond eten (wat kost het wel niet aan de maatschappij als je ziek wordt, foei foei, vingertje omhoog). En we moeten vooral veel sporten (want dat is gezond, een taboe dat geen enkele knie- of schouderblessure in vraag mag stellen). Wil je je eigen huis herinrichten (of zelfs nog maar de tuin)? Daar is de staat! Regulitis, het eigendomsrecht onwaardig. Wil je een taxibedrijf anders inrichten? Staking. Wil je het spoor reorganiseren? Plat leggen die boel. Wil je een bekwaam iemand in een raad van bestuur? Dan moet die maar van geslacht veranderen. Het gaat allemaal veel en veel verder dan alleen maar grenzen trekken aan de vrijheid waar het de vrijheid van de ander bedreigt. Het is stilaan gewoon principiële regulitis. En we komen, als goeie kikkers, nog niet in opstand.

Maar zelfs daar stopt het niet. Ook de uiting van ons denken zelf is niet meer vrij. De verlichte tijd dat men “verschrikkelijk van mening verschilde, maar zou vechten opdat de ander zijn verschillende mening zou kunnen blijven verdedigen” is vervangen door verschrikkelijke taboes, kritiekloze aannames en zelfs wettelijke verbodsbepalingen op bepaalde gedachten. Racisme en sexisme zijn zelfs als loutere mening strafbaar. Maar ook wie nu nog een afwijkende mening over het homohuwelijk zou hebben, wordt onmiddellijk verketterd. En wie nog maar durft te dénken dat hij over gelijkheid een genuanceerde mening mag uiten, denkt best maar snel iets anders.

Als ik mezelf herlees en dan terugdenk aan de wijze woorden van de professoren uit het begin van deze blog, moet ik me wellicht vol schroom afvragen of ik misschien misvormd ben door de jongensschool waar ik school liep, en volop “jongen” mocht zijn. Een school waar men mij nog leerde dat het meest waardevolle van elke intellectueel was, dat hij kritisch bleef nadenken, hoe verpletterend de mainstream gedachten ook waren. Waar men mij uitlegde dat geïnformeerd worden niet hetzelfde is als overtuigd worden. Waar ik leerde dat zelfs onder fysieke foltering mensen makkelijker overeind blijven als ze hun intellectuele vrijheid koesteren, in het diepste van hun geest. Waar ik leerde dat je je grenzen pas écht ontdekt als je er doorheen gaat. En waar ik leerde dat een maatschappij opgebouwd moet worden rond Verantwoordelijkheid, Vrijheid en Vooruitgang. Niet rond regeltjes.

Misschien ben ik dus inderdaad in die school als man “misvormd” in de ogen van onze moderne maatschappij. Maar ik zeg het “loud and clear”: ik voel me in deze moderne maatschappij elke dag een beetje meer "verstikt". Ik erger me dagelijks aan het feit dat iedereen in alles tussen steeds engere lijntjes moet kleuren of verketterd wordt. Ik erger me dagelijks aan het feit dat we onze grenzen niet meer mogen aftasten, er vooral niet doorheen mogen, en ze dus nooit kennen. Ik erger me dagelijks aan de middelmatigheid en het gebrek aan innoverende kracht die daar het gevolg van zijn.

Kunnen we op zijn minst allemaal eens terug zonder taboes, zonder eigenbelang, en zonder nepargumenten nadenken of we écht wel zo'n verstikkende staat willen?

© Karel Van Butsel 2004 - 2014
karel.van.butsel@skynet.be

Website by COMITO Consulting bvba