Login
Facebook Twitter LinkedIn Share

Raak-gezegd-of-geschreven
   "Vaagheid is het masker van de leugen"

     

2018: het jaar van de nuance?

Categorie: Blogs 2016 Gepubliceerd: woensdag 03 januari 2018
Facebook Twitter LinkedIn Share

nuance

2017.


In het begin was er Trump. En eigenlijk alleen maar Trump. Fake news was Trump. Arrogantie was Trump. Domheid was Trump. Machtswellust was Trump. Neerkijken op vrouwen was Trump. En voor de voorstanders: duidelijkheid was Trump. Soms de ene dag wit en de andere dag zwart over hetzelfde onderwerp. Maar altijd zwart of wit. Duidelijk heet dat tegenwoordig dus. Dus duidelijkheid was Trump.

Later op het jaar was er ook Francken. Een goede leerling van Trump. Met een beleid volledig conform de regeringsverklaring. Maar ook met woorden die "aan duidelijkheid" niet te wensen over lieten. Irritant voor de coalitiepartners. Plezant voor de "eigen achterban". En voor de oppositie. Altijd recht voor de raap, als een nieuwe Jean-Marie Dedecker. En altijd provocerend, excuserend en opnieuw provocerend. Woorden altijd zwart of wit, handelingen nogal grijs. Duidelijk heet ook dat tegenwoordig.

En op het einde van het jaar was er dan ook nog #metoo. Wat was dat allemaal. Het begon met de vunzigheid van één of andere Amerikaanse regisseur, die er praktijken op nahield die in de richting van verkrachting gaan. Machtsmisbruik, degoutant, walgelijk. "Grab them by the pussy" als het ware. Duidelijk zwart. En natuurlijk kon ook Vlaanderen niet achter blijven. Toen was er de "affaire" Bart De Pauw. Minder erg dan de Amerikaan, maar volgens de betrokken vrouwen toch nogal intimiderend. Donkergrijs? En toen liep het mis. Plots gooiden de feministen zich op #metoo. Plots presenteerden een aantal carrièrevrouwen zich als heilige maagden werd hen dat belet door al die boosaardige mannen. Plots werd een fluitende bouwvakker bijna gelijkgesteld met een verkrachtende machtswellusteling, plots werd de "grab them by the pussy" van die andere vunzigaard niet meer onderscheiden van een complimentje dat slecht geformuleerd werd en daardoor misplaatst over kwam. Plots werd ook lichtgrijs helemaal zwart. Omdat tinten grijs niet meer mogen bestaan "voor de duidelijkheid". 

Drie voorbeelden (en er zijn er nog vele andere) van wat me het voorbije jaar het meest is opgevallen : het totaal gebrek aan de mogelijkheid om nog nuance in het debat te krijgen. Toegegeven, nuance is inderdaad moeilijk te verzoenen met sensatie, en sensatie verkoopt en bekt beter. Nuance laat zich inderdaad moeilijker vertalen in een tweetje of een krantenkop. Nuance kleeft mensen niet echt aan het scherm, meer nog, mensen moeten daar over nadenken langer dan de tijd om een sms te versturen. Nuance vergt enige intelligentie, zowel om ze te formuleren als om ze te verstaan. Hoevelen doen die moeite nog, hoevelen nemen beter gezegd de tijd nog om die moeite te doen, overtuigd als ze vooraf al zijn van het eigen zwart-of-witte gelijk? Geen argumenten zoekend om tot een goede conclusie te komen, maar argumenten zoekend om de vooraf getrokken eigen conclusie te staven. Liefst met wat scheldwoorden er bij, die bij voorkeur de domheid van de gesprekspartner (of meestal de social media partner) moeten illustreren.

Nuance leidt nochtans bijna automatisch tot respect. En is dat nu niet net wat ook al die scheldende roepers opeisen: respect? Hoe komt het dan dat die nuances zo snel verdwijnen? Het is zelfs zo ver gekomen dat ik dit jaar, op het einde van het jaar, iemand "ontvriend" heb op facebook. Omdat enkel kunnen uitdagen, beledigen, respectloos verwoorden en schelden nog tot zijn repertoire behoorden. "Duidelijk" was hij wel. Maar overtuigen kon hij me nooit. En gezellig was het evenmin. Mag het in discussies ook nog af en toe gezellig en zelfs leerrijk zijn? Mag het nog mogelijk zijn door een goed argument van mening te veranderen? En mag er dus die magische nuance zijn?

Ik zie het in de (social) media over Trump, Francken of Hilde Van Mieghem nog niet zo snel publiekelijk gebeuren, zo'n plotse vlaag van nuance. Nochtans zou dat mooi zijn. Want natuurlijk zal Trump niet zo dom zijn als de "ene kant" wil laten geloven, en niet zo rechtlijnig als de andere kant beweert. Natuurlijk weet Francken perfect dat zijn beleid het regeringsbeleid is, maar evenzeer verwoordt hij wel (weze het provocerend) een aantal problemen waarmee hij bij de uitvoering van dat beleid geconfronteerd wordt. En natuurlijk zijn er naast de échte slachtoofers ook sletjes die (zoals Jean-Marie Dedecker het verwoordde) horizontaal hun vertikale carrière hebben gemaakt en nu op #metoo liggen te janken dat ze het niet gewild hebben. En dus zou een iets genuanceerdere mening, iets minder veralgemening, de opinie van mensen sieren. 

Maar zelfs dat is "not OK". Het aantal keer dat je voor "Tsjeef" wordt uitgescholden als je een genuanceerde mening hebt, is niet te tellen. Ik zal een voorbeeld geven. Ik ben een absoluut voorstander voor het recht van de Catalanen om zich uit te spreken over hun onafhankelijkheid. In principe ben ik zelfs voor het toekennen van die onafhankelijkheid indien een meerderheid van de Catalanen daar voor kiest. En ik vind dat een grondwet van een land moet voorzien dat dit nodig is. Tot slot vind ik dat het totaal van de pot gerukt is dat Spanje mensen die gaan kiezen in elkaar timmert en een referendum onmogelijk maakt, verkozen vertegenwoordigers opsluit en het bestuur van een regio gewoon overneemt als het beleid hen niet zint. Als dit in Iran gebeurt, staan de USA op de bühne van de Verenigde Naties. Conclusie van de social media: ge zijt voor Puidgemont.

Tegelijk stel ik wel vast dat (ondanks hun meerderheid in het parlement) geen meerderheid van de Catalanen gestemd heeft voor de onafhankelijkheidspartijen. Een beetje zoals Trump en Clinton dus. Tegelijk stel ik met mijn verstand, ondanks mijn emotionele sympathie voor de Catalanen, vast dat een referendum over "al dan niet in Spanje blijven" natuurlijk niet alleen de Catalanen aanbelangt, maar ook alle Spanjaarden. met andere woorden, tegelijk stel ik al mijn voorbehoud tov referenda vast. Conclusie van de social media: ge zijt nen Tsjeef. Als niet een verrader van de Catalaanse zaak. En bij afleiding van mijn overtuiging dat een koningshuis niet van deze tijd is en Vlaanderen maximaal onafhankelijk moet zijn van een staat (België) die zijn tijd gehad heeft. 

Een genuanceerde mening, zelfs over buitenlandse zaken, is dus blijkbaar "not done".....

Toch is het dat wat ik iedereen wens voor 2018: wat meer nuance, en daardoor wat meer respect voor de ander. Argumenten die vooraf gaan aan de conclusie ipv enkel argumenten die gezocht worden om het eigen vastgeroeste gelijk te bewijzen. Lachend naar de toekomst ipv wenend over het verleden. En samen vooruit gaand, op het genuanceerde pad waar iedereen elkaar in een tint grijs kan vinden, ipv knokkend over zwart of wit elkaar te lijf te gaan en daardoor de stilstand van onze maatschappij of stad te organiseren.

"Tsjeef" is dus geen scheldnaam. Bij nader genuanceerd inzien is het gewoon een compliment. Bedankt dus al wie me zo noemde het voorbije jaar.

 

© Karel Van Butsel 2004 - 2014
karel.van.butsel@skynet.be

Website by COMITO Consulting bvba